Muzeum powstało w 1983 roku. W 1984 nadano mu imię Maksymiliana Chroboka - jej współorganizatora i pierwszego dyrektora. Muzeum obejmuje swoją działalnością Rudę Śląską w obecnych granicach, a także ościenne miejscowości. Wystawy stałe: "Z dziejów górnictwa w Rudzie Śląskiej", "Życie społeczne w Rudzie Śląskiej" ,"Wnętrze mieszkalne domu robotniczego na Górnym Śląsku", "Elementy kultury ludowej na Górnym Śląsku", "Powstania śląskie i plebiscyt", "Jan Stefan Dworak", "Galeria rudzkich twórców profesjonalnych", "Kochłowickie Grodzisko". Wystawa poświęcona górnictwu zawiera eksponaty pochodzące
z kopalń znajdujących się na terenie Rudy Śląskiej, przede wszystkim z nieistniejącej już dzisiaj kopalni „Wawel”. Została ona zorganizowana w 1977 roku z okazji przypadającej wówczas 225. rocznicy jej istnienia.
Maksymilian Chrobok urodził się w 1911 roku. Kiedy zakończył pracę zawodową poświęcił się zupełnie działalności społecznej. Od 1973 roku pełnił funkcję prezesa Towarzystwa Przyjaciół Rudy Śląskiej, a z chwilą powstania Miejskiej Izby Regionalnej został jej dyrektorem. Mecenasem rudzkiej kultury pozostał do końca swoich dni. Zmarł 26 lipca 1983 roku.
