Muzeum najwybitniejszego polskiego malarza doby historyzmu ulokowane jest w autentycznym domu rodzinnym mistrza. Na pierwszym piętrze prezentowana jest sypialnia, zwana pokojem pod gwiazdami i salon państwa Matejków. Na drugim piętrze, w pokoju gdzie 24 czerwca 1838 urodził się malarz, znajduje się pamiątkowa tablica z łacińskim napisem, będącym aluzją do słabego zdrowia i niewielkiego wzrostu Matejki. Brzmi on następująco Często sprawia Bóg, że wielkość zamyka w małym kształcie. W domu zgromadzona została duża kolekcja różnorodnych zabytkowych przedmiotów, które służyły Matejce jako rekwizyty malarskie m.in.: złotnictwo, ceramikę, militaria, narzędzia tortur i tkaniny. Do zbioru muzealiów należą zabytkowe tkaniny, stroje, rzemiosło artystyczne, broń, starodruki, ale przede wszystkim rysunki, obrazy oraz materiały źródłowe związane bezpośrednio z życiem i twórczością artysty.
Dom Jana Matejki popularyzuje nieznane aspekty życia i twórczości artysty, jak również jego bogate zbiory rzemiosła, tkanin i militariów. Służą temu: stała ekspozycja, liczne wystawy czasowe w samym oddziale jak również na terenie całej Polski dzięki współpracy z licznymi ośrodkami muzealnymi z kraju i zagranicy. Na terenie oddziału prowadzona jest także działalność edukacyjno-oświatowa: lekcje muzealne, warsztaty plastyczne dla dzieci oraz cykl wykładów „Czwartki u Matejków”.
