Muzeum zostało otwarte w 1960 roku. Jako muzeum regionalne placówka zajmuje się gromadzeniem, konserwowaniem i opracowywaniem dóbr kultury materialnej z terenu Ziemi Oleskiej w zakresie archeologii, etnografii i historii. W ramach ekspozycji stałej znalazła się kompletnie urządzona izba oleska. Wystawa "Pradzieje Ziemi Oleskiej" prezentują zabytki kultury materialnej z badań wykopaliskowych prowadzonych na terenie regionu. Są to: garnki, misy, czerpaki, kubki, czarki, przedmioty obrzędowe i ozdoby z brązu i żelaza. Wystawa "Narodziny Miasta" - prezentuje najstarszy tekst źródłowy o Oleśnie z 1226r., etymologię nazwy "Olesno" i "Rosenberg", przynależność polityczną Olesna w średniowieczu, kopię płyty nagrobnej legendarnego założyciela miasta księcia Henryka Brodatego. Ekspozycja "Olesno w Czasach Nowożytnych" przedstawia przynależność polityczną miasta od XVI-XIX w., wydarzenia z okresu wojny trzydziestoletniej, powstanie oleskiego bractwa kurkowego, historię dżumy z 1708 r. i wotywnego kościółka św. Rocha.
