Państwowe Muzeum na Majdanku (PMM) powstało w listopadzie 1944 r. na terenie byłego niemieckiego obozu koncentracyjnego. Było zatem pierwszą tego typu instytucją na świecie. Ustawą Sejmową z 2 lipca 1947 r. otrzymało status centralnej instytucji państwowej. W XXV rocznicę wyzwolenia Majdanka na terenie byłego obozu stanął monumentalny pomnik, poświęcony ofiarom faszyzmu, autorstwa inż. arch. Wiktora Tołkina. Monument składa się z dwóch głównych części: pomnika-bramy oraz wielkiego mauzoleum zawierającego prochy ludzkie z terenów obozowych. Muzeum opiekuje się również wielkim archiwum pozostałym po administracji SS. W 2004 roku dyrekcji Muzeum podporządkowano na prawach filii odnowione Muzeum w Bełżcu. Główną część zbiorów historycznych stanowią zabytki przejęte po oswobodzeniu obozu i przedmioty odnalezione na jego terenie. Niewielka liczba reliktów pochodzi z darów i zakupów.
Zbiory historyczne to autentyczne przedmioty pochodzące z obozu koncentracyjnego na Majdanku, przejęte przez Muzeum po oswobodzeniu oraz znalezione na terenie w czasie prac porządkowych lub pozyskane w czasie sondażowych badań archeologicznych prowadzonych w trakcie prac budowlanych, a także dary byłych więźniów.
