Muzeum w Brodnicy zostało powołane do życia 29 marca 1973 roku. Muzeum mieści się w kompleksie trzech zabytkowych budowli zlokalizowanych w centrum miasta: w XIV-wiecznej Bramie Chełmińskiej wraz z przyległą kamienicą, w piwnicach XIV-wiecznego zamku krzyżackiego oraz w barokowym spichlerzu z 1604 r. Muzeum zgromadziło bogatą kolekcję zabytków liczącą ponad 50 tys. pozycji inwentarzowych i blisko pół miliona eksponatów z archeologii, historii, etnografii i przyrody, a obszarem działania Muzeum jest szeroko rozumiany region brodnicki. W piwnicach zamkowych znajduje się wystawa stała: "Rzeźby i detale architektoniczne z kaplicy zamkowej w Brodnicy", prezentująca odkryte w czasie prac konserwatorskich relikty wyposażenia rzeźbiarskiego zamkowego oratorium - jednego z najwspanialszych i największych konwentualnych zamków w Państwie Zakonnym. W Bramie Chełmińskiej prezentowane są dwie wystawy: "Wydarte ziemi" oraz "Trofea myśliwskie - brodniccy myśliwi zapraszają".
W spichlerzu można oglądać wystawę stałą, "Życie codzienne mezolitycznych myśliwych z Mszana sprzed 10000 lat". Na wystawie prezentowane są wybrane dziedziny życia codziennego pierwszych mieszkańców regionu brodnickiego, poznane dzięki kilkunastu sezonom wykopaliskowych badań archeologicznych. Na ekspozycji zrekonstruowano w skali 1:1 obozowisko mezolitycznych myśliwych.
